Monumentendag 2018 (2) : Sappemeer en Hoogezand

In Sappemeer eerst naar de veenborg Welgelegen. In de hal stond een stoel met snijwerk uit de zeventiende eeuw:

Het pand is tegenwoordig in gebruik als onderkomen van de Odd Fellows, een afsplitsing van de Vrijmetselaars. In de zaal panelen met symboliek, die in veel gevallen verwant is aan astrologische zinnebeelden. Uiteraard sprak de bijenkorf (voor vlijt) mij het meest aan:

Bij de trap hangen nog steeds jachttrofeeën, zoals deze eekhoorn die even vergrijsd lijkt als de Odd Fellows zelf:

Achter het huis een formele tuin:

De koepelkerk van Sappemeer:

Een geschenk van het stadsbestuur namens het volk van Groningen (1655):

“Laat alle dingen eerlijk en met orde geschieden”:

Op een herenbank het alliantiewapen Star (de wildeman) Lichtenvoort (kandelaars) – er liggen ook wat grafstenen bij de kansel met deze wapencombinatie. De ondernemersfamilie Star Lichtenvoort, onder andere eigenaar van houtzaagmolens, bewoonde in de achttiende eeuw Welgelegen::

Er staat een enorm orgel op vrij dunne gietijzeren zuiltjes – eronder bevindt zich de bank voor de heren van de Stad:

De gerestaureerde oude Rijks HBS staat helaas nog steeds leeg. Hier ging in 1870 Aletta Jacobs als eerste meisje naar een HBS, nog wel als toehoorder (ze mocht dus haar mond niet opendoen):

Koor en altaar van de neogotische rooms-katholieke Sint Willibrorduskerk, in 1872-1873 gebouwd naar een ontwerp van Pierre Cuypers:

Een herder met zijn kudde:

De pastorie van de hervormde Damkerk (1669):

Zijpaneel van de stadsherenbank in de Damkerk:

Uiteraard is het baldakijn voorzien van het stadswapen. Doet de dubbelkoppige adelaar wat vreemd aan, de kleur groen is de verkeerde:

De barokke kansel is in 1729 geschonken door de veenborgheren William Butler (op Overwater), Adriaan Jozef Trip (op Vredenborg) en Jan Duirsema (op Stadwijk). Deze sponsors lieten hun logo’s, pardon familiewapens op de kansel zetten – hier het wapen Trip met drie trippen, een soort van houten schoeisel:

Monumentendag 2018 (1): Garmerwolde, Ten Boer, Schildwolde en Slochteren

In een voormalig coöperatief stoomzuivelfabriekje in Garmerwolde kon je verzamelingen zuivelbereidingsgerei en puddingvormen zien:

Er zat wel mooi licht in die ruimte. Foto vanaf de keldertrap:

Op de voorgrond het zuivelgerei, zoals karnen, botervaten en melkbussen, op de achtergrond de puddingvormen met diverse soorten pudding die je kon proeven:

Tussen Garmerwolde en Ten Boer deze populierenlaan:

Kloosterkerk Ten Boer, hoog en smal:

Op de grafsteen uit 1674 van Geertien Jacobs, vrouw van Allert Reynders “in de Bawers” staat dit dubbele wapen, met in het linker exemplaar een dubbel doorschoten hart:

In een verenigingszaaltje naast de kerk hangt dit schilderij van de kerk in vroeger tijden:

Buitenmuur, romanogotisch detail:

In een zijstraat kom je langs dit borstbeeld van de onderwijzer en schoolhervormer Hindrik Wester:

De fraaie vlag van Ten Boer bij de brug over het Damsterdiep:

Ansichtkaartje van de houtzaagmolentje Fram in Woltersum:

Op de werf waren mannen bezig met de bewerking van een natte boomstam:

Aan de Grauwedijk bij Overschild zit een reuzenradbouwer:

Schildwolde – juffertoren in jubelstemming:

Wapen Weiarda (Wiarda?) op grafsteen. De vogel op de helm zal de duif van de zondvloed zijn, hij draagt immers een takje. Het eigenlijke wapen doet denken aan dat van de stad:

Oud gevelsteentje met lichte averij op de smederij naast de kerk: Si Deus pro nobis, quis contra nos?, oftewel: Als God voor ons is, wie zal er dan tegen ons zijn?

Er was Oogstfeest in Schildwolde:

Slochteren, het Politiepettenmuseum van de onlangs overleden Hilbrand Buurma, een geweldig aardige politieman die me in mijn Oosterpoortperiode wel eens met iets heeft geholpen. Dit is de Engelse afdeling:

Helm van de MP (Militaire Politie):

Er liggen politiepetten uit alle hoeken en gaten van de aardkloot. De allerhoogste hoera-pet bleek die van Turkmenistan:

De kerk van Slochteren was vandaag eindelijk eens open:

Binnen was het vrij donker. Rouwbord van Henric Piccardt (1712), waarschijnlijk afkomstig uit de kerk van Harkstede:

De kerk, die al op een bult ligt, heeft een merkwaardig hoge entree:

Muur met patchwork: